Kup bilet

75. rocznica zakończenia II wojny światowej

Dzisiaj mija 75. rocznica zakończenia II wojny światowej w Europie, największego konfliktu zbrojnego w dziejach ludzkości, kosztującego dziesiątki milionów istnień ludzkich. Polskę wojna dotknęła w szczególnie okrutny sposób, bowiem wskutek jej działań zginęło ponad 6 milionów obywateli II Rzeczpospolitej.

Koniec wojny oznaczał także zakończenie operacji górnośląskiej, w której wojska radzieckiego 1 Frontu Ukraińskiego wyparły z Górnego Śląska siły niemieckiej Grupy Armii Środek. Walki na Śląsku trwały od początku stycznia do ostatniego dnia wojny. Wiele miast śląskich, zwłaszcza na południu regionu, bardzo poważnie w ich wyniku ucierpiało. Koniec hitleryzmu na Śląsku oznaczał początek stalinizmu. Dla wielu Ślązaków zakończył się okres jednego terroru, a rozpoczął się czas kolejnych, niewyobrażalnych cierpień.

Dziś przyglądamy się historii mniej znanej, a przy pomocy fotograficznych artefaktów poznajemy perspektywę jednostki i historię bardziej intymną. W zbiorach Działu Fotografii posiadamy dwie fotografie żołnierza Armii Czerwonej, walczącego podczas operacji górnośląskiej. Znamy jego personalia. Mężczyzna ze zdjęcia to starszy sierżant Wasilij Wielistratow.

W marcu 1945 r. stacjonował on u jednej ze śląskich rodzin w Mikołowie, dzięki temu obydwie fotografie zachowały się w zbiorze rodzinnych pamiątek. Zostały najprawdopodobniej wykonane w jednym z mikołowskich studiów fotograficznych. Wasilij ma piersi na przypięty medal za jedną z kampanii na froncie wschodnim, co znaczy, że był doświadczonym żołnierzem.

Pozostawił w Rosji sympatię – Galinę, do której zamierzał wysłać obydwa zdjęcia. Jedno datowane na 13 marca 1945 r, a drugie na 21 marca tego samego roku. Na obydwóch zachowały się dedykacje, odręcznie zapisane cyrylicą:

 „Na długą i dobrą pamięć dla ukochanej Galiny od przyjaciela Wasilija, z Mikołowa”

Zdjęcia do Galiny nigdy nie dotarły. Niestety są niewielkie szanse na to, byśmy dowiedzieli się dlaczego. Odpowiedź może być bardzo prosta i zarazem bardzo brutalna. Być może Wasilij zginął w walce w ostatnich tygodniach wojny i leży dziś pochowany na jednym z wielu cmentarzy wojennych na Śląsku? To jednak pozostanie nadal tajemnicą.

 Poniżej przedstawiamy dwie fotografie ze zbiorów Muzeum Śląskiego.

 

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn