Kup bilet
Stała

Galeria sztuki polskiej po 1945

#
  • Normalny :od 24 zł
  • Ulgowy :od 16 zł

Galeria Sztuki Polskiej po 1945, zlokalizowana w nowym gmachu Muzeum Śląskiego, została zaprojektowana z myślą o kontynuacji Galerii Malarstwa Polskiego 1800–1945 i zamiarem zasygnalizowania istotnych zjawisk w dziejach sztuki powojennej. Jednocześnie kierowaliśmy się potrzebą zaakcentowania wybranych aspektów działalności artystycznej tego okresu oraz podkreślenia ich bogactwa, różnorodności i symultaniczności występowania. Poszczególne sekwencje ekspozycji, zachowując częściowo układ chronologiczny uwzględniają wiodące kierunki dialogujące z rodzimą tradycją oraz europejską nowoczesnością. Przede wszystkim na styku z Galerią Malarstwa Polskiego 1800–1945, gdzie prezentujemy dzieła polskiej sztuki powojennej, otwierającej się na nurty żywotne w sztuce zachodnioeuropejskiej (Alfred Lenica, Zdzisław Stanek, Tadeusz Kantor).

Następne części wystawy skupiają się na wątkach stylistycznych, ideowych i estetycznych  charakterystycznych dla różnych okresów i środowisk twórczych. Wśród eksponowanych prac znalazły się dzieła reprezentujące nurt abstrakcji geometrycznej, który ma swoje źródło w głębokim przekonaniu o możliwości poznania struktury rzeczywistości za pośrednictwem procesów intelektualnych. Poszukiwania artystów wybierających ten sposób obrazowania koncentrowały się głównie na odkrywaniu wzajemnych relacji nauki i sztuki, a w konsekwencji odpowiednich form plastycznych wiernie odzwierciedlających niezmienność praw porządkujących otaczający nas świat. Obszarem badań stał się zarówno abstrakcyjny świat matematyki (Ryszard Winiarski), jak i natura inspirująca do poszukiwań panujących w niej praw (Jerzy Rosołowicz).

W opozycji do intelektualnej abstrakcji geometrycznej sytuuje się twórczość o charakterze subiektywnym. Poetyka plastycznej wypowiedzi oscyluje tu w rejonach sztuki imaginacyjnej, wrażającej się w formie surrealistycznej, magicznej. W naszej galerii można odkryć skrajnie różne oblicza tej metaforyczności: od poetycko‑surrealistycznych obrazów Kazimierza Mikulskiego, przez wysublimowane, „ikoniczne” kompozycje Jerzego Nowosielskiego, aż po wanitatywne prace Zdzisława Beksińskiego.

Kolejną ważną grupę stanowią dzieła artystów powracających do sztuki figuratywnej o charakterze narracyjno‑symbolicznym i ekspresyjnym. Niefiguratywne działania malarskie powodowały zawężenie zainteresowań twórcy (i odbiorcy) do sfery czysto malarskiej, natomiast w przypadku abstrakcji geometrycznej skutkowały stopniową rezygnacją z przedmiotu na rzecz działań konceptualnych. Reakcją neoekspresjonistów na ten stan rzeczy był stanowczy sprzeciw wobec zanikania dzieła sztuki jako istotnego elementu w twórczości malarza, przedmiotu odgrywającego rolę przekaźnika emocji artysty i stymulatora uczuć u odbiorcy – przykładem mogą być prace Eugeniusza Markowskiego i Jerzego Kopecia. Zwolennicy figuracji innej niż neoekspresja opowiadali się natomiast za przywróceniem tradycyjnie rozumianego malarstwa, traktując sferę przedstawieniowa i narracyjną dzieła sztuki na równi z walorami czysto malarskimi. Ten nurt reprezentują w naszej kolekcji m.in. obrazy Macieja Bieniasza, Zbyluta Grzywacza, Leszka Sobockiego, Jarosława Modzelewskiego i Marka Sobczka.

Końcowa sekwencja wystawy zamyka przestrzeń galerii zderzeniem sztuki bardziej tradycyjnego rodzaju z twórczością o proweniencji konceptualnej, koncentrującą się głównie na osobie artysty oraz procesie twórczym, podporządkowującym dzieło sztuki założeniom ideowym, a jednocześnie marginalizującym jego powszechnie rozumiane walory estetyczne. Rezygnacja z tradycyjnych form artystycznych pozwoliła twórcom na swobodny wybór nowatorskich środków wyrazu, takich jak film, fotografia, ready made, instalacja multimedialna, performance czy happening. Główną zdobyczą sztuki konceptualnej było zastąpienie sztuki przedmiotu sztuką idei, która wypływa z intelektualnych rozważań, mniej lub bardziej zabarwionych emocjonalnie, obracających się w pewnych obszarach pojęciowych i poszukujących dla nich odpowiednich form ekspresji.

Wśród treści i idei zajmujących dzisiejszych twórców dominuje kilka tematów. Jednym z nich jest cielesność postrzegana i analizowana przez artystów na różnych poziomach poznawczych (Natalia Lach‑Lachowicz, Maria Pinińska‑Bereś, Tadeusz Boruta). Innym – przedmiot (ready made), który nadal pozostaje źródłem inspiracji i fascynacji dla wielu artystów (Władysław Hasior, Józef Szajna, Zenon Moskwa). Kolejnym, równie ważnym tematem jest społeczeństwo, uwarunkowane poprzez politykę, religie i kulturę (Zbigniew Libera, Lech Majewski, grupa Łódź Kaliska).

W naszej kolekcji znalazły się też przykłady sztuki „wychodzącej” na ulice i wkraczającej w przestrzeń miejską. Reprezentują ją prace najmłodszych artystów, a stosunkowo nowy kierunek zwany street artem – „wizerunki” oryginałów, które powstały i funkcjonują w otwartej przestrzeni miasta.

 

  • Muzeum Śląskie w Katowicach
    ul. T. Dobrowolskiego 1
  • zobacz na mapie
  • Typ wystawy: Stała
  • Kurator wystawy:
    Joanna Szeligowska-Farquhar
  • Historyk sztuki, starszy kustosz, członkini Stowarzyszenia Historyków Sztuki od 1996 r. Absolwentka Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego (1989) oraz Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie (podyplomowe studia w zakresie muzealnictwa, 1992). W Dziale Sztuki pracuje od 1991 r. Prowadzi sekcję malarstwa współczesnego oraz grafiki i rysunku współczesnego, zajmując się poszerzaniem kolekcji i jej opracowywaniem. Autorka scenariusza i kuratorka Galerii sztuki polskiej po 1945 roku (ekspozycja stała). Zajmuje się również pracą dydaktyczną (lekcje i warsztaty muzealne z zakresu sztuki współczesnej). Organizatorka, współorganizatorka i kuratorka wielu ekspozycji, m.in.: Oblicza sztuki protestanckiej na Górnym Śląsku (1993) – I nagroda w konkursie na wydarzenie muzealne roku w województwie; Cremona dla Katowic. Współczesna grafika włoska (2011); Sztuka kobiet – kobiety w sztuce. Artystki na Śląsku 1880–2000 (2012). Współpracowała w organizacji wystaw z różnymi muzeami i instytucjami kulturalnymi. Jest autorką licznych tekstów do katalogów wystaw, katalogu kolekcji malarstwa współczesnego i in.
Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn
Kup bilet

Projekty finansowane ze środków zewnętrznych

Unia Europejska Program regionalny EOG GRANTS - logo Norway Grants - logo EEA GRANTS - logo