Kup bilet
Czasowa

Śladami Rzymian po Polsce

#

Z początkiem naszej ery znaczna cześć obszaru Europy znalazła się w obrębie Imperium Romanum, a dalsze jej tereny (także ziemi dzisiejszej Polski) docierały wpływy kultury rzymskiej. Świadectwem kontaktów ze światem rzymskim są importy rzymskie i prowincjonalnorzymskie znajdowane na ziemiach polskich.

Luksusowe naczynia z brązu, srebra, gliny i szkła, przywiezione między I a V wiekiem z prowincji rzymskich były ozdobą ówczesnych stołów, a dziś są ozdobą kolekcji polskich muzeów. W skład zastawy stołowej często wchodziły naczynia służące do picia wina. Na wystawie można podziwiać stosunkowo rzadkie gliniane naczynia libacyjne z jednym lub dwoma uchami (kantaros), zdobione ornamentem jeżowym. Ciekawostką jest zachowany w całości puchar szklany, zaledwie pęknięty, co również jest rzadkością, gdyż naczynia szklane najczęściej znajdowane są we fragmentach.

Prezentujemy również to, co najczęściej zachowało się z rogów do picia (wina?) – metalowe okucia ich końców i obramowania krawędzi wylewu oraz ogniwa rzemiennego lub metalowego łańcuszka służącego do zawieszania naczynia. Do przygotowania wina służyły zestawy złożone z czerpaka i cedzidła. Można będzie zobaczyć nietypowo zachowany zestaw dwóch takich naczyń – cedzidło włożone w czerpak, tak że na pierwszy rzut oka wydaje się, że jest to jedno naczynie.

Ślady naprawy naczyń brązowych, łatki i nity scalające pęknięcia ścian naczyń doskonale obrazują wartość naczyń metalowych. Ponieważ były niezwykle cenne ich uszkodzenia były naprawiane, co bardziej spostrzegawczy będą mogli zobaczyć.

Od połowy II w., wraz ze zmianami politycznymi i społecznymi, które miały miejsce w Europie, zaczęto sprowadzać na tereny Barbaricum, a więc i na ziemie polskie przedmioty nieco mniej cenne, a zatem łatwiej dostępne. Wśród nich były liczne naczynia terra sigillata wyrabiane w specjalistycznych warsztatach prowincjonalnorzymskich. Ich drobne fragmenty znajdowane są na wielu stanowiskach archeologicznych. Zaprezentowane w całości zrekonstruowane misy terra sigillata i ich repliki pozwalają uzmysłowić sobie jak były piękne. Mniej zamożni mieszkańcy naszych ziem zaspokajali potrzebę luksusu naśladownictwami naczyń rzymskich. Są wśród nich między innymi gliniane miseczki wzorowane na szklanych misach rzymskich.

Miecz rzymski z wyobrażeniem Marsa i Wiktorii, srebrna czarka, lampki oliwne, monety ze skarbu ukrytego w początkach naszej ery, szklane pionki do gry, posążek Herkulesa, ozdobna kolia ze szklanych paciorków czy srebrna łyżka to tylko niektóre z prezentowanych eksponatów. Na ziemie polskie trafiały one głównie w procesie wymiany handlowej, często za pośrednictwem innych ludów, także jako dary, daniny, subsydia, łupy wojenne, okup – mogły również stanowić zapłatę za służbę w armii rzymskiej.

Znane jest powiedzenie, iż „wszystkie drogi prowadzą do Rzymu” – tymczasem organizatorzy wystawy pokazują, że czasem niektóre drogi prowadziły także z Rzymu w głąb Barbaricum.

Spotkanie towarzyszące wystawie
Amber story, czyli historia szlaku bursztynowego od starożytności do współczesności
12 stycznia 2013 / godz. 16.00 / wstęp w ramach biletu na wystawę

W trakcie spotkania odbędziemy podróż na tereny tzw. Barbaricum w czasach wpływów rzymskich, odwiedzimy zapomnianą Akwileję i największe zbiory starożytnych wyrobów z bursztynu. Ponadto dowiemy się, kto i w jaki sposób rozwijał handel jantarem na zachód od ujścia Wisły w pierwszych wiekach naszej ery. Wykładowi towarzyszyć będzie prezentacja multimedialna pokaz (z możliwością kupna) unikatowej biżuterii z bursztynu i srebra z pracowni Jerzego Kruka.

Prowadzenie: Jolanta Mackiewicz

Ekspozycji towarzyszy bogato ilustrowany katalog.

Na ekspozycji będziemy mieli okazję zobaczyć w jednym miejscu zabytki pochodzące ze zbiorów:
Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk, Oddział w Krakowie
Muzeum Archeologicznego w Krakowie
Muzeum Archeologicznego w Poznaniu
Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu
Muzeum Historycznego w Sanoku
Muzeum Lubelskiego w Lublinie
Muzeum Miejskiego Wrocławia
Muzeum Narodowego w Kielcach
Muzeum Okręgowego w Rzeszowie
Muzeum Okręgowego w Sandomierzu
Muzeum Okręgowego w Tarnowie
Muzeum Okręgowego w Toruniu
Muzeum Początków Państwa Polskiegow Gnieźnie:
Muzeum Regionalnego PTTK w Starachowicach
Muzeum Regionalnego w Jarocinie
Muzeum Starożytnego Hutnictwa Mazowieckiego im. S. Woydy w Pruszkowie
Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu
Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku
Muzeum Ziemi Wieluńskiej w Wieluniu
Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie
Muzeum w Kwidzynie, Oddział Muzeum Zamkowego w Malborku
oraz zbiorów prywatnych

Kurator wystawy: Małgorzata Kurgan-Przybylska.

  • Typ wystawy: Czasowa
  • Kurator wystawy:
    Małgorzata Kurgan-Przybylska
  • Starszy kustosz. Absolwentka archeologii na Uniwersytecie Jagiellońskim (1987), podyplomowego studium muzealniczego (1988) oraz podyplomowych studiów zarządzania kulturą (2012). W Muzeum Śląskim pracuje od 1985 r., od 2010 r. na stanowisku kierownika Działu Archeologii. Zajmuje się neolitem Górnego Śląska. Uczestniczyła w licznych badaniach wykopaliskowych oraz powierzchniowych. Prowadziła również nadzór archeologiczny nad inwestycjami. Autorka ponad 30 publikacji i 7 wystaw, redaktorka Śląskich Prac Prahistorycznych. Uczestniczka licznych konferencji. Członkini Stowarzyszenia Naukowego Archeologów Polskich i Stowarzyszenia Muzealników Polskich.
Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn