Kup bilet

Zabrze – Kopalnia Makoszowy

1 marca 2021

Kategoria:
Industrialne dziedzictwo dawniej i dziś

Początki kopalni „Makoszowy” sięgają przełomu XIX i XX wieku, kiedy to zlokalizowano w okolicy pokłady węgla. Po 1900 roku Skarb Pruski wykonał w tym miejscu dwa szyby, które początkowo miały zadanie wspomóc system wentylacyjny państwowej kopalni „Królowa Luiza” w Zabrzu. Wkrótce jednak zdecydowano się prowadzić wydobycie w tym miejscu oraz wybudować koksownię przerabiającą wydobyty w Makoszowach węgiel. Uruchomiony w 1906 roku zakład górniczy podlegał pod dyrekcję kopalni „Bielszowice”. Na cześć Clemensa von Delbrück, ówczesnego ministra handlu i rzemiosła, nowo uruchomiona kopalnia państwowa otrzymała nazwę „Delbrück”. Z kopalnią łączy się ciekawostka związana z procesem wytyczania granicy polsko – niemieckiej po powstaniach śląskich. Jej przebieg w rejonie zakładu ustalono dopiero w połowie 1923 roku. Według niego zabudowania kopalni znalazły się po niemieckiej stronie granicy. W ten sposób bramy na teren zakładu stały się przejściami granicznymi, a górnicy udający się z polskich Makoszow do pracy przekraczali w ten sposób każdego dnia granice państwa. Od tego momentu kopalnia stała się samodzielnym przedsiębiorstwem, ponieważ zarządzająca nią kopalnia „Bielszowice” przypadła po 1922 roku Polsce.

Zdjęcie kopalni pochodzi z pocztówki wydanej w 1931 roku, prezentującej wizerunki dwóch zabrzańskich zakładów „Guido” i „Delbrück”. Uwieczniony na nim widok przedstawia zabudowania od strony wnętrza kopalni z wieżami szybowymi „Ceroschacht” (późniejszy I) oraz „Double Ceroschacht” (późniejszy IIa i IIb). Na zdjęciu drugi z wymienionych szybów znajduje się w trakcie przebudowy. Wskazywać na to może brak budynku nadszybia oraz rusztowania na budynku maszyny wyciągowej. W późniejszych latach funkcjonował on jako szybem podwójnym z charakterystycznymi dwiema wieżami szybowymi stykającymi się pod kątem prostym. Na współczesnym zdjęciu widoczna jest wieża szybu I wraz z widoczną bryłą budynku maszyny wyciągowej oraz konstrukcjami podtrzymującymi korytarze łączące zabudowania kopalni z łaźnią. Podwójna konstrukcja wieżowa szybów II a oraz II b została zlikwidowana w 2012 roku. Z końcem 2016 roku kopalnia „Makoszowy” wstrzymała wydobycie i rozpoczął się proces jej likwidacji.

Piotr Rygus

Zabrze - Kopalnia Makoszowy 1     Zabrze - Kopalnia Makoszowy

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn