A A A

Dante z Wilamowic? Opowieść o Florianie Biesiku, poecie, który chciał stworzyć wielką literaturę w małym języku!

W marcu 2026 roku minęła setna rocznica śmierci Floriana Biesika – poety z Wilamowic, który odegrał wyjątkową rolę w historii lokalnej kultury. Zmarł 13 marca 1926 roku w Trieście, pozostawiając po sobie dorobek, który dziś uznawany jest za fundament literatury w języku wilamowskim. Serdecznie zapraszamy na spotkanie poświęcone Biesikowi, które odbędzie się 14 maja o godz. 18.00 w Bibliotece Muzealnej. Wstęp na spotkanie jest wolny!

Choć Florian Biesik większość życia spędził z dala od rodzinnej miejscowości, to właśnie do niej – i do języka dzieciństwa – powracał w swojej twórczości. W ostatnich latach życia stworzył własny system zapisu wilamowskiego i podjął próbę nadania mu literackiego kształtu. Najważniejszym efektem tej pracy był poemat „Óf jer wełt”, inspirowany „Boską komedią”, w którym lokalna mowa została wyniesiona do rangi języka zdolnego opowiadać o sprawach ostatecznych i uniwersalnych.

Postać Biesika jest dziś postrzegana nie tylko jako poeta, ale także jako świadomy twórca formy językowej – ktoś, kto próbował z małego, lokalnego idiomu uczynić narzędzie literatury. W jego twórczości odbija się zarówno tęsknota za miejscem pochodzenia, jak i ambicja, by zachować to, co łatwo mogło zostać zapomniane.

Setna rocznica jego śmierci staje się okazją do ponownego przyjrzenia się tej niezwykłej historii – historii człowieka, który pisał na obrzeżach wielkich kultur, a jednocześnie stworzył dzieło o ambicjach porównywalnych z klasyką literatury europejskiej.

Spotkanie poświęcone Florianowi Biesikowi przybliży jego życie, kontekst powstania jego utworów oraz znaczenie jego pracy dla zachowania dziedzictwa Wilamowic.

O tym dlaczego ta postać do dziś budzi zainteresowanie badaczy i czytelników porozmawiamy z wyjątkowymi gośćmi:

  • dr hab. Tomaszem Wicherkiewiczem, profesor Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu
  • dr Tymoteuszem Królem.

Spotkanie poprowadzi dr hab. Zbigniew Kadłubek, profesor Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, główny specjalista ds. rozwoju w Muzeum Śląskim w Katowicach.

prof. Tomasz Wicherkiewicz

dr hab. Tomasz Wicherkiewicz, profesor Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu  kierownik Zakładu Polityki Językowej i Badań nad Mniejszościami tamże. Przewodniczący Rady Programowej Instytutu Róźnorodności Językowej Rzeczypospolitej, państwowej instytucji kultury powołanej w 2024 roku przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Językoznawca, nauczyciel akademicki, socjolingwista, badacz języków mniejszościowych
i rzadziej używanych, mniejszości językowych, języków zagrożonych oraz polityki językowej, planowania językowego, dokumentacji i rewitalizacji języków. Współpracował ze społecznościami mniejszości językowych w Europie, Azji i Ameryce. Profesor wizytujący na Uniwersytecie Hokkaido w Sapporo (2018–2019); współpracownik naukowy Instytutu Smithsona w Waszyngtonie (2019–2024). Autor projektu Dziedzictwo językowe Rzeczypospolitej – Baza dokumentacji zagrożonych języków (inne-jezyki.amu.edu.pl). Honorowy obywatel gminy Wilamowice, laureat Ryngrafu Witosława za wkład w rozwój, ochronę i promocję języka kaszubskiego, absolwent studiów podyplomowych Romowie – wiedza i praktyki instytucjonalne.

dr Tymoteusz Król

dr Tymoteusz Król – socjolingwista, folklorysta i etnolog. Wilamowianin, aktywista na rzecz rewitalizacji języka wilamowskiego, badacz kultury Wilamowian i pogranicza śląsko-małopolskiego. Adiunkt w Instytucie Slawistyki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie, badacz (postdoc)
w Centrum Studiów Regionalnych Uniwersytetu Ostrawskiego. Przewodnik w Muzeum Kultury Wilamowskiej w Wilamowicach. Członek Stowarzyszenia „Wilamowianie” oraz Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego. W 2022 r. obronił w Instytucie Slawistyki PAN doktorat na temat wspomnień Wilamowian o II wojnie światowej i powojennych prześladowaniach. Autor licznych artykułów i książek dotyczących Wilamowian. Współpracuje z Centrum Zaangażowanych Badań nad Ciągłością Kulturową Wydziału „Artes Liberales” Uniwersytetu Warszawskiego.

Do budynku administracyjnego w którym znajduję się Biblioteka rekomendujemy  wejście schodami prowadzącymi od ul. Dobrowolskiego oraz przez parking podziemny od strony ul. T. Dobrowolskiego, gdzie wyznaczono strefę ruchu pieszego. Wejście przez parking jest rekomendowane dla osób poruszających się na wózkach.

Pozostałe ,